حدیث مناظره امام رضا7 با ابن جهم، از مهمترین متون روایی در تبیین آموزه عصمت انبیاء و روش صحیح فهم قرآن به شمار میرود. در این روایت، ابن جهم با استناد به برخی آیات قرآن، شبهاتی را درباره رفتار انبیاء مطرح میکند و امام رضا 7 با استدلالی دقیق، لغوی و قرآنی به آن پاسخ میدهند. این حدیث از یک سو نشان دهنده جایگاه عصمت در الهیات امامیه و از سوی دیگر، الگویی روشن از تفسیر قرآن به قرآن، و مرجعیت علمی اهلبیت: است. عصمت مقام معنوى خاصى است که خداوند متعال به فضل و کرمش آن را به پیامبران عطا فرموده تا در پناه آن ضمن دورى از هرگونه خطا و گناه بتوانند مأموریت بزرگ خویش را به نیکی انجام دهند. متکلمان این مقام خاص روحی انبیاء را به لطف خاص الهى تفسیر کرده، و در باره گستره عصمت انبیاء اختلاف نظر دارند، اکثر علمای عامه قائل به عصمت نسبی بوده و معتقدند به صدور خطا و نسیان قبل از بعثت و حتی برخی از آنها بعد از بعثت هستند، اما عالمان شیعه قائل به عصمت مطلق اند. و برخی از علما شیعه مانند شیخ صدوق که قائل به سهو النبی شده منظور ایشان از «سهو»، « اسها» است که چنین سهوی از طرف خدا است، نه سهو عادی بشری. پژوهش حاضر با رویکرد توصیفی ـ تحلیلی، به بررسی محتوای کلامی، تفسیری این حدیث میپردازد و نشان میدهد که امام رضا7 چگونه با بهرهگیری از قرائن زبانی و سیاق قرآنی، ظاهر ابتدایی آیات را به فهمی صحیح و منسجم هدایت میکنند. نتیجه پژوهش حاکی از آن است که این روایت افزون بر دفاع از عصمت انبیاء، نمونهای برجسته از روششناسی تفسیر در سنت امامیه است.
اسد علیزاده,اکبر و ملکی راد,محمود . (1405). تحلیل کلامی و تفسیری حدیث مناظره امام رضا7 با ابن جهم درباره عصمت انبیاء. (e250566). کلام پژوهی, (), e250566 doi: 10.22034/kalam.2026.1106.1130
MLA
اسد علیزاده,اکبر , و ملکی راد,محمود . "تحلیل کلامی و تفسیری حدیث مناظره امام رضا7 با ابن جهم درباره عصمت انبیاء" .e250566 , کلام پژوهی, , , 1405, e250566. doi: 10.22034/kalam.2026.1106.1130
HARVARD
اسد علیزاده اکبر, ملکی راد محمود. (1405). 'تحلیل کلامی و تفسیری حدیث مناظره امام رضا7 با ابن جهم درباره عصمت انبیاء', کلام پژوهی, (), e250566. doi: 10.22034/kalam.2026.1106.1130
CHICAGO
اکبر اسد علیزاده و محمود ملکی راد, "تحلیل کلامی و تفسیری حدیث مناظره امام رضا7 با ابن جهم درباره عصمت انبیاء," کلام پژوهی, (1405): e250566, doi: 10.22034/kalam.2026.1106.1130
VANCOUVER
اسد علیزاده اکبر, ملکی راد محمود. تحلیل کلامی و تفسیری حدیث مناظره امام رضا7 با ابن جهم درباره عصمت انبیاء. کلام پژوهی. 1405;():e250566. doi: 10.22034/kalam.2026.1106.1130