نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• مهشید کرمی ¹
• فتحیه فتاحی زاده ²

¹ دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث دانشکده الهیات دانشگاه الزهرا

² مدیر گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه الزهرا

چکیده

دستیابی به هر هدفی نیازمند شناخت سه چیز است: سیرکننده، مسیر و هدف. رسیدن به نقطه حقیقت هستی نیز از این قاعده مستثنی نیست و سیرکننده یا سالکِ طریق حق باید شناخت جامعی نسبت به خود داشته‌باشد. نظر به اینکه روح، حقیقت وجودی سالکِ سائر است، حرکت در مسیر بندگی بدون معرفتِ روح ممکن نیست. یکی از منابع شناخت روح، مراجعه به قرآن کریم و بررسی دلالی واژه روح در آیات است. این واژه‌ در شکل‌های مختلف «روح دمیده‌شده در عموم بشر»، «روح الایمان»، «روحی که بر انبیاء القا می‌شود» و «روح نازل شده در شب قدر» در قرآن به کار رفته‌است. از آن‌ جایی‌ که روح دمیده‌شده در عموم بشر شناخته‌شده‌تر است، مفسران در معنای انواع دیگر روح دست به تأویل زدند؛ لیکن علامه طباطبایی روح را امری واحد عینی می‌داند که در ظرفیت‌های گوناگون جلوه‌های متعدد می‌یابد. این نوشتار با روش توصیفی-تحلیلی ضمن بررسی معنایی روح منتسب به امر در آیات قرآن کریم وارائه دیدگاه صحیح در این باره، آثار حاصل از این انتساب را نیز توضیح می‌دهد. از جمله دستاوردهای پژوهش حاضر این است که: تأویل روح به معنای حیات‌بخشی و امثال آن صحیح نیست، بلکه روح در آیات گوناگون از وجود عینی ذومراتب برخوردار است؛ بدینصورت که روح مطلق نازل شده در شب قدر بالاترین مرتبه ارواح است و دیگر مراتب روح از آن نشأت می‌گیرند. هم‌چنین از بررسی پیوند روح با امر در آیات قرآن، ویژگی‌های تجرد، ثبات، فعلیت و بساطت برای روح قابل استنباط است.

کلیدواژه‌ها

• "روح"
• "عالم امر"
• "پیوند روح با امر در قرآن کریم"
• "بساطت روح"
• "تفسیر المیزان"

عنوان مقاله [English]

"An Analysis of the Concept of Spirit in Relation to the Divine, with Emphasis on Allameh Tabataba'i's Perspective"

نویسندگان [English]

• Mahshid karami ¹
• fathiyeh fattahizadeh ²

¹ PhD Student in Quranic Sciences and Hadith, Faculty of Theology, Al-Zahra University

² مدیر گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه الزهرا

چکیده [English]

Achieving any goal requires understanding three elements: the traveler, the path, and the destination. Reaching the ultimate truth of existence is no exception, as the traveler or seeker of the path of truth must have a comprehensive understanding of themselves. Since the seeker's true essence lies in their soul, progression along the path of servitude is impossible without knowledge of the soul. One method of understanding the soul is by referring to the Quran and examining the semantic implications of the term "soul" in its verses. This term appears in various contexts in the Quran, including "the soul breathed into all humans", "the soul of faith", "the soul revealed to prophets", and "the soul descended on the Night of Decree". Since the soul breathed into all humans is more commonly recognized, commentators have often resorted to allegorical interpretations for the other types of souls. However, Allamah Tabatabai views the soul as a singular, objective entity that manifests in diverse forms depending on varying capacities. Using a descriptive-analytical method, this article examines the soul attributed to the Divine Command in the Quranic verses, validates Allamah Tabatabai's perspective, and explains the implications of this attribution. It concludes that interpreting the soul merely as a life-giving force or similar meanings is incorrect. Rather, the soul possesses an objective, hierarchical existence in the Quranic context. The Absolute Soul, which descends on the Night of Decree, represents the highest level of all souls, from which other levels emanate and branch out. Furthermore, an analysis of the connection between the soul and the Divine Command in the Quranic verses, alongside the Quran's definition of the Divine Command, reveals attributes of immateriality, stability, actuality, and simplicity for the soul.

کلیدواژه‌ها [English]

• "Soul"
• "World of Command"
• "Connection of the Soul with the Divine Command in the Quran"
• "Simplicity of the Soul"
• "Tafsir al-Mizan"